ความปลอดภัยพื้นฐานสำหรับเจ้าหน้าที่สาธารณสุข กรณีเมื่อถูกจับเป็นตัวประกัน

นพ.สุภัทร ฮาสุวรรณกิจ รพ.จะนะ จ.สงขลา

เมื่อถูกจี้ (Hijack)

· ในการเดินทางควรไปพร้อมกันหลายคน ใช้รถหลายคัน

· ระวังอย่าใช้เส้นทางเดิม ๆ เป็นประจำ

· ระมัดระวังเป็นพิเศษช่วงขณะเริ่มออกเดินทางและช่วงใกล้ถึงที่พัก

· อย่าขัดขืน ให้ชูมือให้เห็น อย่าเคลื่อนไหวแบบกะทันหัน

· อย่ากระตุ้น ก้าวร้าว ฝ่ายตรงข้าม

· ทำตามคำสั่งอย่างรวดเร็ว ไม่อิดออด

· อย่าเสียดายสิ่งของมีค่า รถ มากกว่าชีวิต

· อย่าดับเครื่องรถ

· พยายามจดจำลักษณะฝ่ายตรงข้ามให้ละเอียด ถูกต้อง รีบแจ้งเหตุอย่างรวดเร็ว

หากถูกจับตัว

ขณะถูกจับตัว

· มากกว่าครึ่งหนึ่งถูกจับขณะอยู่ในยานพาหนะ

· หากฝ่ายตรงข้ามมีอาวุธ อย่าต่อสู้ขัดขืน ให้ตั้งสติ อยู่อย่างสงบ ยอมรับสถานการณ์

· เชื่อฟังคำสั่ง อย่าโต้เถียง หรือพูดก่อนถูกถาม

· อย่าเคลื่อนไหวอย่างกะทันหัน ให้ขออนุญาตก่อน

· อย่าพกพาเอกสาร สิ่งของที่อาจกระตุ้นให้เกิดความสงสัย ความขัดแย้งกับฝ่ายตรงข้าม

· เหลือคนไว้ในที่เกิดเหตุเพื่อแจ้งข่าว

· ในช่วง 45 นาทีแรก ฝ่ายตรงข้ามจะมีความเครียดสูง ให้ระวังเป็นพิเศษ

ขณะเดินทาง

· พยายามสังเกตสถานที่ข้างทางโดยไม่ให้ฝ่ายตรงข้ามรู้

· สุภาพ ไม่ก้าวร้าว ตั้งใจฟังให้ดี

· อดทน พยายามพักผ่อนเมื่อมีโอกาส

· หากจำเป็นให้ร้องขอการปฐมพยาบาลเบื้องต้น ยาที่จำเป็น

ขณะถูกคุมตัว

· เตรียมใจรับการถูกจับแยก การทำให้สับสนทิศทางหรือเวลา ให้พยายามหาวิธีให้ทราบเวลา

· รักษาทัศนคติและกำลังใจที่ดีไว้

· พยายามรักษาความสะอาด ออกกำลังกาย กินอาหารและ ดื่มน้ำให้เพียงพอ เพื่อให้สามารถรักษาความแข็งแรงของร่างกายไว้

· อย่าทำตัวเป็นจุดเด่น

· พยายามศึกษาฝ่ายตรงข้าม โดยไม่ให้ถูกจับได้

· ร้องขอสิ่งที่จำเป็น

· พยายามให้ฝ่ายตรงข้ามแจ้งข่าวสถานภาพของตัวประกันแก่เจ้าหน้าที่

· อย่าพยายามหลบหนีหากไม่มั่นใจว่าจะสำเร็จ

· หากมีการใช้กำลังบุกช่วยตัวประกัน หมอบราบกับพื้นทันที หาที่กำบังที่เหมาะสม แสดงตนเมื่อเหตุการณ์สงบแล้ว

เทคนิคในการสื่อสาร

· ให้ความร่วมมือ ไม่ทำตัวให้ดูอ่อนแอหรือก้าวร้าวจนเกินไป ระวังกิริยาท่าทางให้เหมาะสม เป็นกลาง

· เชื่อในสัญชาติญาณของตัวเอง

· หากคิดว่าเหมาะสม ให้สร้างความคุ้นเคยสนิทสนมกับฝ่ายตรงข้ามบางคน พูดคุยในเรื่องที่มีความสนใจตรงกัน เช่น เรื่องครอบครัว ลูกหลาน

· พยายามคิดหาวิธีทำอย่างไรจึงจะไม่ถูกทำร้าย ให้ฝ่ายตรงข้ามมีความเห็นอกเห็นใจ เมตตา

· อย่าใช้วิธีอ้อนวอน ขอ ร้องไห้ ให้พยายามรักษาศักดิ์ศรีของตน พยายามให้ได้รับความนับถือและความเห็นอกเห็นใจ

· ถ้าต้องเป็นคนกลางในการเจรจาต่อรอง พยายามรับส่งต่อข้อมูลข่าวสารอย่างถูกต้องแม่นยำ

· เน้นบทบาทของตน และหน่วยงานว่ามีความเป็นกลาง ไม่เกี่ยวข้องกับเรื่องทางการเมือง

· ถ้าฝ่ายตรงข้ามปกปิดหน้าตา รูปพรรณ ชื่อ อย่าให้ฝ่ายตรงข้ามรู้ว่าคุณจำได้ หรือกำลังอาฆาตอยู่

· อย่าให้คำสัญญาในสิ่งที่ไม่มั่นใจว่าทำได้

· ทำให้รู้สึกว่ามีความเหมือนกัน มีความเห็นอกเห็นใจ เข้าใจกัน

· ค้นหาว่าอีกฝ่ายมีความต้องการอะไร หรือมีความหวาดกลัวในสิ่งใด

ความมีสติและจิตใจที่เข้มแข็ง ด้วยท่าทีที่สุภาพ แต่สังเกตและดูแลสุขภาพตนเอง จะทำให้สถานการณ์เลวร้ายน้อยลง